Þjóðbúningaráð

Hlutverk Þjóðbúningaráðs er að varðveita þekkingu á íslenskum búningum og leiðbeina um gerð þeirra.

Þjóðbúningaráð hefur starfað frá upphafi árs 2001 í kjölfar þess að Alþingi samþykkti ályktun um stofnun ráðsins. Þrjú áhugamannafélög tilnefna fulltrúa í Þjóðbúningaráð, Heimilisiðnaðarfélag Íslands, Kvenfélagasamband Íslands og Þjóðdansafélag Reykjavíkur, og tvö opinber minjasöfn, Borgarsögusafn Reykjavíkur og Þjóðminjasafn Íslands. Mennta- og menningarmálaráðherra skipar ráðið.

 

 

Hvers vegna Þjóðbúningaráð?

Í árhundruð breyttust föt Íslendinga lítið í samanburði við síbreytilega tískustrauma síðustu aldar í sniðum og efnum. Þótt fregnir bærust af hátísku fyrirfólks Evrópu, og kannski einstaka spjör, klútur eða efnisstrangi, þá voru föt fólks fyrst og fremst heimilisiðnaður. Þau voru unnin frá grunni, að langmestu leyti úr ull og öðru efni sem búið gaf og mótuð af íslenskum aðstæðum. Snið, aðferðir og verkkunnátta gengu frá kynslóð til kynslóðar.

Seint á 19. öld, og í byrjun þeirrar 20., urðu straumhvörf í mörgum skilningi, nútíminn hélt innreið sína. Aukin tækni, sífellt betri samgöngur við útlönd og innflutningur þaðan breyttu flestu, líka klæðnaði fólks. Hinn þúsund ára gamli lifandi menningararfur sem bjó í handverkinu hefði getað glutrast niður á örfáum kynslóðum.

Menningararfur er ekki aðeins gamlir hlutir, geymdir undir gleri, heldur líka verkkunnátta og hefðir. Til að varðveita slík verðmæti þarf að rannsaka handverk, læra vinnubrögð og kenna þau nýjum kynslóðum.

Í Þjóðbúningaráði eru fulltrúar félaga og stofnana sem lengi hafa haft að markmiði að varðveita íslenskt handverk, rannsaka og miðla áfram því sem best er vitað hverju sinni um gerð klæðnaðar Íslendinga fyrri alda, þau föt sem við nú köllum þjóðbúninga.



© Allur réttur áskilinn Þjóðbúningaráð buningurinn@thjodminjasafn.is Suðurgötu 43, 101 Reykjavík Sími: 5302200